Verdeel en Heers

Wanneer we de kranten openslaan, dan lijkt het erop alsof de wereld meer in brand staat dan ooit tevoren. Daartegenover laten onze geschiedenisboekjes ons weten dat het eigenlijk nooit anders is geweest. In Europa mogen we ons gelukkig prijzen, dat wij met uitzondering van de Oekraïne, als we die behorend tot Europa mogen rekenen, sinds 1945 in een relatief rustige omgeving leven. We mogen wel eens ons best doen om dat zo te houden.

 In andere stukjes op dit blog heb ik er geen twijfel over laten bestaan dat ik de politiek van de EU op dit stuk ongelukkig vind. Was de vrijage met de Oekraïne wel zo voor de hand liggend? Moest de EU zijn expansiedrift zo nodig tot de Oekraïne laten uitstrekken? Als ik het goed begrijp was deze move al lang voorbereid, zonder dat daaraan bekendheid werd gegeven. Het was toch van te voren duidelijk dat de EU ermee met Rusland in conflict zou komen. Duistere EU-politiek. Wie vertegenwoorden de EU-autoriteten eigenlijk als de bevolking er bewust buiten wordt gehouden? Dat geldt natuurlijk ook voor de onverzettelijke animo om Turkije bij de EU te trekken.

 Er is nog een ander aspect aan de zaak, dat is de houding van de VS. Er is bijna geen strijd in de wereld of de VS zijn erbij betrokken. Dit is dan de ,,Pax Americana”, een ,,pax” die met gebruikmaking van geweld tot stand komt. Het resultaat van de VS als politieagent van de wereld. Op een rijtje, ik zal wel niet volledig zijn: Korea, Vietnam, Irak tweemaal, Afghanistan, Servië, nu Syrië ook, dit laatste om de as met Iran te breken, maar waar de VS nu niet meer weten welke partij ze moeten steunen. En dan de verschillende vlooteskaders die overal de ,,vrede” mogen bewaken.

 De Amerikanen voelen zich zelf veilig, zelf beschermd door twee oceanen. Daar is na 9/11 wel enige twijfel op gekomen. De VS blijven, nu met nog meer onverzettelijkheid een wereldmacht die intussen – na de val van de muur – geen van hen onafhankelijke macht naast zich schijnt te dulden. Met uitzondering van China, ze moeten wel omdat het zo groot is, al is het voorlopig nog niet zover. Maar een conflict met China – al of niet via Japan – daar kunnen we op wachten.

 En dan Rusland. Daar zien ze Poetin, die orde op zaken heeft gesteld na de chaos ten tijde van Jeltsin, in dat onmetelijke land. Met toegeeflijkheid weliswaar ten aanzien van de corruptie in de vorm van het traditionele cliëntensysteem, maar Rusland kwam wel overeind en de toenemende welvaart en zijn gedecideerdheid maakte hem ongekend populair.

 Geen ontkomen aan, de VS moesten hem, zo mogelijk onmiddelijk, de poten breken. Hij zou wel eens vanuit Siberië de VS kunnen gaan bedreigen. Of een vloot in de pacific kunnen gaan opbouwen. Dat moet je natuurlijk niet hebben.

 Via ideologische ideeëen van democratie werd Europa voor het karretje gespannen. En liet zich dat ook aanleunen via de – min of meer verborgen gehouden – expansiedrift van de EU.

 Zo zijn we op de rand van een nieuwe oorlog aangeland. De EU spiegelt ons voor te streven naar welvaart en veiligheid. Wat mogen we daar nog van geloven? Verarming in Europa vanwege de sancties, rampzalige verarming in Rusland en nog erger in de Oekraïne. Burgeroorlog met de nodige slachtoffers als gevolg van een ondoordacht ideologisch gestuurde inmenging in de Russisch-Oekraïensche verhoudingen. En dat alles gesteund door een Amerikaanse vloot in de Zwarte Zee. En een samentrekken van de NAVO aan de grenzen van Rusland.

 Hoe was de eerste wereldoorlog indertijd toch begonnen? Een buitenproportioneel gevolg van een op zich zelf politiek ombeduidende aanleiding – een sluipmoord op een kroonpretendent – in een wereld die geen oorlog had verwacht en er zeker niet op voorbereid was. Een zwermachtige ontwikkeling met onvoorstelbare gevolgen, eerst voor Europa en daarna voor de gehele wereld.

 We mogen in Europa nog dankbaar zijn voor 70 jaar met de wind in de rug. En nog dankbaarder als het zo mag blijven. 

Geplaatst: 14 december 2014

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.